Wijn en Spijs Bacchus Wijnhuis

Wijn & Kaas

Hollandse gezelligheid: fles wijn op tafel en een plateau met kaasjes erbij. Van jong en zacht tot hard en hartig. Helaas is zo'n kaas-smaken-mix voor de wijn een regelrechte ramp. Kazen hebben, net als wijnen, een bepaalde stijl en structuur. Er is geen één wijn die met alle kazen matcht. Daarom is het culinair verantwoorder om één kaas(stijl) te kiezen en daar een passende wijn bij te schenken.

Balans

De perfecte combinatie is die waarbij de wijn de kaas nog lekkerder maakt en de kaas de wijn een lift geeft. Die '1 + 1 = 3' formule lukt niet altijd, maar het is in elk geval de bedoeling dat zowel de kaas als de wijn het beste van zichzelf kunnen tonen. Daarvoor is een evenwichtige combinatie nodig. Het gewicht en de structuur - anders gezegd: de kracht en het mondgevoel - moeten ongeveer elkaars gelijke zijn. Neem bijvoorbeeld mozzarella. Die is licht en zacht met een beetje bite. Een lichte wijn met frisse, fruitige zuren als Pinot Grigio past daarbij.

Wijn en kaas - Er bestaan eindeloos veel kaassoorten

Harmonie of contrast

Als de balans goed zit, valt er met de aroma's volop te spelen. Soms is harmonie het lekkerst, dus een friszure wijn bij een rinse geitenkaas of een kruidige wijn bij een pittig belegen kaas. In een ander geval blijkt contrast in smaak de beste keus, bijvoorbeeld zoete port bij zoute kaas.

Kaasstijlen

Voor elke kaas is de unieke en perfecte partner te vinden, maar dat is een enorme klus. Er bestaan namelijk eindeloos veel kaassoorten. Gelukkig tonen de verschillende soorten over - een komsten en kunnen we al die kazen in een paar groepen verdelen. Zoals dat met wijn ook kan. Dat maakt combineren overzichtelijk en eenvoudiger.

Type kaas Voorbeeld Type wijn Voorbeeld
Jong en fris Graskaas, chavroux, jonge geitenkaas, feta Droog, fris en fruitig Sauvignon Blanc, Beaujolais, Rosé de Provence, Crémant
Ouder en rijp(er) Gruyère, belegen boerenkaas, Parmezaan Droog en zoet, krachtig, rijp en soepel Viognier, (droge) Oloroso, Shiraz, LBV en Aged Tawny, Zinfandel
Witschimmel, jong en fris Roombrie, chaource Droog, fris en fruitig Sauvignon Blanc, Beaujolais, Rosé, Crémant
Witschimmel, rijp Boerencamembert, Boursault Milddroog en lichtzoet, fruitig Vouvray, Zweigelt, Rosé Port, Cider
Roodschimmel Kernhem, Munster, Vacherin Mont d'Or Aromatisch wit, versterkt Pinot Gris, Rivesaltes vin doux naturel, Amontillado
Blauwschimmel, mild Magor, Castello blue, Blauwe klaver (licht)zoet Riesling Vendanges Tardives, Amarone
Blauwschimmel, pittig Gorgonzola, Roquefort, Stilton Krachtig aromatisch (zoet) wit, soepel aromatisch (zoet) rood Sauternes, Negroamaro, port
Klassieke paren
Zachte geitenkaas & Sauvignon Blanc
Belegen boerenkaas & Aged Tawny of (droge) Oloroso
Manchego & Fino of droge Amontillado
Munster & Gewurztraminer d'Alsace
Stilton & LBV Port
Roquefort & Sauternes
Jonge koppels
Ricotta & droge Riesling
Gegratineerde geitenkaas & koele Beaujolais
Reypenaar & Chardonnay
Hollandse blauwschimmel & Jurançon sec
Pecorino & Pecorino
 
Wijn en kaas - plateau

Valkuilen

Kaas en wijn lijken voor elkaar gemaakt. Er zijn mogelijkheden genoeg om steeds weer met een kaas-wijn-combi te verrassen. Toch zijn er mismatches. Soms pakt de chemie tussen deze twee totaal verkeerd uit. Bijvoorbeeld tussen kaas en tanninerijke rode wijnen. Looizuur (= tannine) geeft een droog, samentrekkend gevoel in de mond. Dat effect wordt sterker als looizuur met eiwitrijke producten, bijvoorbeeld kaas, wordt gecombineerd. De wijn komt stroever over dan nodig, de mond droogt uit en de smaak van de kaas gaat verloren. Wijnen die op nieuw eikenhout hebben gerijpt, bevatten vaak houttannines en hebben hetzelfde probleem. Toch een tannineuze wijn bij de kaas? Geef er dan knapperig brood of toast bij. Die neutraliseren de werking van het looizuur weer enigszins.

Ervoor of erna

Fransen eten hun fromage na het hoofdgerecht en voor het dessert. In Engeland is het de gewoonte om de kaas na het zoete toetje te serveren. Traditioneel wordt er dan port bij geschonken.

Als kaas onderdeel is van de maaltijd volgen we in Nederland de Franse traditie. Anders dan in andere landen eten wij de kaas ook graag los, als hapje bij het aperitief of als borrelhapje later op de avond. Het 'kaasmoment' bepaalt de keus van de wijn. Als aperitief zijn lichtere, neutrale kazen en frissere wijnen aan te raden, als dessert of als avondborrel is alles mogelijk.

Type kaasplateau Als aperitief bijvoorbeeld Als (avond)borrel bijvoorbeeld
Mild, dus met jonge, frisse (schimmel) kaas Mousserende wijn brut, mousserende rosé, Rueda, (koele) Bardolino Cava secco, Grüner Veltliner, soepele Merlot
Pittig, dus met rijpere en uitgesproken (schimmel)kaas Viognier, koele fruitige Banyuls Auslese, Rioja Reserva, port

Allemansvriend

Wordt het toch een plateau met kazen in alle smaken - van jong tot oud en van zacht tot hard - kies dan een wijn die eigenlijk altijd, overal en bij alles kan. Bijvoorbeeld een Pinot Blanc, Chardonnay met weinig hout, een fruitige, soepele Grenache of een lichtzoete bubbel als Asti Spumante.

Alle tips nog een keer op een rij:

Do's & Dont's

  • Kies voor balans in gewicht en structuur
  • Wit combineert vaak beter dan rood
  • Vermijd tanninerijke rode wijnen en wijnen met veel hout
  • Toch een tannineuze wijn? Geef er knapperig brood bij
  • Wijn en kaas uit dezelfde streek vormen vaak een prima paar
  • Verras door contrast: zoute kaas & zoete wijn

Wijn en kaas boek

Verder lezen
Hans Melissen: Het festijn van Kaas & Wijn.
Het boek is verkrijgbaar via www.bol.com
ISBN 978-90-77700-05-1


© Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze dan ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de auteur.

Even geduld a.u.b.